Ky është një hap i rëndësishëm për ekonominë shqiptare dhe shënon rezultatin e parë të prekshëm të samitit ndërqeveritar midis Italisë dhe Shqipërisë, i mbajtur në Romë në nëntor 2025.
Po lançohet një ndërmarrje e përbashkët midis Fincantieri, një lideri botëror në ndërtimin e anijeve në pronësi të Cassa Depositi e Prestiti të qeverisë italiane, dhe Kayo, një kompani e specializuar në zhvillimin e infrastrukturës strategjike dhe nën kontrollin e Ministrisë së Mbrojtjes së Shqipërisë.
Ndërmarrja e përbashkët, e përbërë nga 51% Fincantieri dhe 49% Kayo, do të jetë përgjegjëse për ndërtimin dhe mirëmbajtjen e anijeve ushtarake për Marinën Shqiptare dhe për ndërtimin e anijeve tregtare me gjatësi nën 80 metra.
Këto aktivitete do të zhvillohen kryesisht në kantierin e anijeve Pashaliman (PNS) pranë Vlorës, i cili do të rinovohet dhe përmirësohet.
Deri në vitin 2030, rreth dhjetë anije do të jenë ndërtuar për të forcuar kapacitetet e Marinës Shqiptare në fushën e mbikëqyrjes bregdetare me shkallë të vogël dhe të mesme (OPV – Anije Patrullimi Detar).
Dy anijet e para do ta çojnë numrin e anijeve të flotës shqiptare në shtatë, në përputhje me standardet e NATO-s.
Marrëveshja u nënshkrua në Tiranë nga Pierroberto Folgiero, CEO dhe Drejtor i Përgjithshëm i Fincantieri, dhe Ardi Veliu, CEO i Kayo. Gjithashtu të pranishëm ishin Kryeministri i Republikës së Shqipërisë, Edi Rama; Ministri i Mbrojtjes i Shqipërisë, Ermal Nufi; Ambasadori italian në Tiranë, Marco Alberti; dhe Drejtori i Përgjithshëm i Divizionit të Anijeve Ushtarake të Fincantieri, Eugenio Santagata.
Drejtori i Përgjithshëm dhe Menaxheri i Përgjithshëm i Fincantieri, Folgiero, deklaroi: «Ndërmarrja e përbashkët midis Fincantieri dhe Kayo përfaqëson një pikë kyçe në bashkëpunimin industrial dhe strategjik midis Italisë dhe Shqipërisë, duke konfirmuar forcën e një partneriteti të bazuar në interesa të përbashkëta dhe një vizion afatgjatë. Për Fincantieri, iniciativa përbën një investim strategjik të synuar për krijimin e një qendre prodhimi në Shqipëri, të projektuar për të mbështetur kapacitetet operative të Marinës Shqiptare dhe për të lehtësuar zgjerimin industrial dhe komercial të sipërmarrjes së përbashkët në tregjet ndërkombëtare. Marrëveshja gjithashtu ndihmon në afirmimin e rolit të Fincantieri-t dhe Italisë si aktorë kryesorë industrialë në Mesdhe.
Sipas Kryeministrit Edi Rama, kjo nismë shënon një hap të rëndësishëm jo vetëm për sigurinë dhe forcat e armatosura, por edhe për ekonominë dhe të ardhmen e të rinjve të Shqipërisë.
“Ne kemi arritur një pikë kthese të rëndësishme për të ardhmen e aparatit të sigurisë dhe forcave të armatosura të Shqipërisë, por edhe për ekonominë dhe për të rinjtë. Marrëveshja me Fincantieri synon të themelojë një kompani të re që do të ndërtojë anije ushtarake në kantierin e anijeve Pashaliman në Shqipëri për ushtrinë shqiptare dhe aleatët e saj,” tha Rama.
Kryeministri theksoi se projekti do të ketë gjithashtu një ndikim të drejtpërdrejtë në trajnimin profesional të të rinjve, veçanërisht të studentëve të kolegjit teknik në Vlorë, të cilët do të jenë të parët që do të përfshihen dhe trajnohen nga specialistët e Fincantieri.
Sipas Edi Ramës, partneriteti me Fincantieri dhe Kayo jo vetëm që forcon sigurinë energjetike dhe ushtarake, por gjithashtu hap mundësi të reja ekonomike dhe të punësimit, duke e transformuar Vlorën në një qendër strategjike për ndërtimin e anijeve në rajon.
Italian 
Albanian 
English